Het gouden ei van Tim Krabbé

Het gouden ei van Tim Krabbé

1 Ster2 sterren3 sterren4 sterren5 sterren 47 stemmen. Geef ook jouw cijfer!
Gemiddeld: 4,09 van de 5
In de categorie: Boekbespreking Nederlands

Het gouden ei gaat over twee mensen, Rex en Saskia, die van plan zijn om naar Zuid-Frankrijk te gaan. Onderweg stoppen ze bij een tankstation. Saskia gaat er naar binnen en komt niet meer terug. Rex kan maar niet over de verdwijning van Saskia heen komen. Na 8 jaar besluit Rex een zoekactie te starten. Hij plaatst een advertentie in de krant en probeert op deze manier informatie over de verdwijning van Saskia te krijgen. Er reageert een Franse man op de advertentie, die Rex laat kiezen: of hij komt nooit iets te weten over de verdwijning van Saskia of hij ondergaat hetzelfde. Rex kiest voor het laatste omdat hij de onzekerheid niet meer aankan. Hij rijdt met de man mee naar Frankrijk, daar moet hij een slaapmiddel innemen. Een kwartier later is Rex levend begraven. Niemand heeft ooit nog wat van Saskia of van Rex gehoord.

GENRE

Novelle.

GEBEURTENISSEN

Rex Hofman en Saskia Ehlvest waren onderweg naar hun vakantiehuisje aan de Middellandse Zee. Onderweg kibbelden ze wat. Rex stopte bij een TOTAL-benzinestation aan de autoroute om te tanken. Daar begroeven ze twee muntjes onder een boom. Saskia ging wat te drinken halen; daarna zou zij gaan rijden. Drie jaar geleden, tijdens hun eerste vakantie, was hun benzine op geweest en had Saskia drie uur lang in de auto moeten blijven. De beklemming in het kleine zwarte hok van de auto had haar helemaal overstuur gemaakt; Het herinnerde haar aan de nachtmerrie van het Gouden Ei.

‘Toen ze klein was had ze wel eens gedroomd dat ze opgesloten zat in een Gouden Ei dat door het heelal vloog. Alles was zwart, er waren niet eens sterren, ze zou er altijd in moeten zitten, en ze kon niet doodgaan. Er was maar een hoop. Er vloog nog zo’n gouden ei door de ruimte, als ze tegen elkaar botsten zouden ze allebei vernietigd zijn, dan was het afgelopen. Maar het heelal was zo groot!’ (blz.14).

Saskia kwam niet terug. Rex ging naar de winkel en vroeg aan iedereen of ze zijn vriendin hadden gezien. Hij belde hun hotel en de politie, maar Saskia was en bleef weg en niemand wist waar ze was gebleven. Tijdens een vakantie Italië acht jaar later vroeg Rex Lieneke, zijn nieuw vriendin, ten huwelijk. ‘Rex wilde Lieneke eerlijk vertellen hoe hij over Saskia dacht: “Als ze terug kwam zou ik bij jou blijven, maar als ik terug mocht naar dat benzinestation, dan zou ik dat doen.” ‘ (blz. 42).

’s Nachts merkte Lieneke dat Rex een nachtmerrie over het gouden ei had. In 1950 was Raymond Lemorne zestien jaar. Hij vroeg zich af wat er gebeurde als hij van een flat af zou springen. Het idee van de sprong was bij hem opgekomen; hoe kon hij anders dan door te springen te weten te komen of hij de mogelijkheid had om te springen? Dus hij sprong en lag zes weken in het ziekenhuis. Eenentwintig jaar later kwam er weer een dergelijk idee in hem op. Hij was leraar scheikunde, getrouwd en hij had twee dochters. Op een dag redde hij een klein kind van de verdrinkingsdood. Maar zou hij nu ook in staat zijn om een misdaad te plegen? Hij maakte een plan: Hij maakte een pot chloroform en zette deze op de zolder van zijn afgelegen vakantiehuisje. Hij kocht een oud matras en een pistool. Hij wilde zijn slachtoffer, dat volgens hem een buitenlandse vrouw moest zijn, meelokken in de auto en haar naar z’n huisje brengen. Na heel veel voorbereidingen en mislukte experimenten vond hij de beste manier: bij een tankstation langs de Autoroute zou hij, met zijn ene arm in een mitella, aan een vrouw vragen of zij hem wilde helpen bij het aankoppelen van zijn aanhangwagentje. Dat ging nog een paar keer mis, omdat niemand in zijn auto durfde te stappen om naar het eind van de parkeerplaats te rijden.

Ondertussen schoot Lemorne nog twee kampeerders dood die op zijn grasveldje waren gaan slapen. Op een keer lukte het bij toeval dan eindelijk: Saskia zag hem spelen met een sleutelhanger waarop de letter R stond. Ze vroeg hem of ze er een kon kopen en hij zei dat hij er vertegenwoordiger in was en een hele lading in zijn auto had liggen. Ze ging met hem mee; hij bedwelmde en ontvoerde haar. Acht jaar later (na de vakantie in Italië) was Rex een opsporingsactie gestart. Hij had grote advertenties laten zetten waar hij in vroeg of iemand Saskia gezien had. Er kwamen verschillende brieven uit Frankrijk, maar er zat geen bruikbare bij die de tip had over Saskia’s geheimzinnige verdwijning. Op een ochtend kwam er een vreemde man op Rex af, die zich voorstelde als Raymond Lemorne. Rex herkende hem als de man met de mitella die hij op het tankstation had gezien. Lemorne wilde precies vertellen wat er was gebeurd, maar op maar een manier: door Rex hetzelfde te laten ondergaan. Rex wist dat hij dan dood zou gaan; toch ging hij akkoord. Ze reden naar het benzinestation. Daar moest Rex koffie met een slaapmiddel drinken. Daarna vertelde Lemorne wat er was gebeurd. Toen Rex wakker werd, lag hij op een matras in een doodskist onder de grond. Lieneke zocht Rex maar hij was weg en kwam nooit meer terug. Van Saskia en Rex werd nooit meer iets vernomen.

THEMA

Het thema van het boek is de verdwijning van Saskia die als een rode draad door het boek loopt. Een ander thema is claustrofobie, bijvoorbeeld de droom over het gouden ei, het opgesloten zitten in de auto en het levend begraven.

PERSONEN

De hoofdpersoon in dit verhaal is Rex Hofman. Hij woont in Buitenveldert. Hij rookt graag een sigaretje ‘Met een nieuwe sigaret in de mond, zijn tenen danspasjes makend in het water, dagdroomde Rex over de drie draken’ (blz27 r. 8).

In het begin van dit verhaal is hij 33 en aan het einde is hij 41, in het verhaal word op een gegeven moment een sprong gemaakt van ongeveer 8 jaar. Rex Hofman is medewerker van een populair wetenschappelijk tijdschrift. Hij houd erg van zijn vriendin Saskia ‘Hé ik hou van je, ‘zei Saskia. ‘Ik ook van jou’.(blz11 r. 1). ]

Zelfs als hij Saskia al een paar jaar kwijt is en hij een andere vriendin heeft kan hij Saskia maar niet los laten en wil hij perse weten wat er gebeurd is met haar ‘Maar als ik terug mocht naar dat benzinestation dan zou ik dat doen. Dat zeg ik eerlijk, het heeft geen zin dit gesprek te voeren en niet eerlijk te zijn.’ (blz36 r.14).

Hij houdt van spelletjes en doet ook graag gedachtenspelletjes ‘Je kan daar gedachtenspelletjes over doen. Dan krijg ik bijvoorbeeld te horen dat ze ergens leeft, ze is heel gelukkig en zo en dan mag ik kiezen: ze blijft zo doorleven, of ik zal alles te weten komen, in ruil voor haar dood. Dan laat ik haar dood gaan.’ (blz36 r.25). Omdat hij zo bang is nooit te weten te komen wat er met Saskia is gebeurd valt er een kwellende angst van hem af als hij Raymond Lemorne tegenkomt ‘Een angst die de laatste jaren kwellender was geworden viel van Rex af: de angst dat de moordenaar zelf dood was, het raadsel voorgoed onoplosbaar (blz75 r. 20). In het verhaal heeft hij twee vriendinnen, Lieneke en Saskia maar alleen met Saskia wil hij één worden en die wens, plus het feit dat hij weet wat er met Saskia is gebeurd komt aan het einde van het boek in vervulling. ‘Hij lag in een kist levend begraven. Dat dit Saskia was aangedaan! Dat zij hier zo had gelegen, smekend dat hij haar zou komen redden zeker wetend dat hij niet kon komen.’ (blz81 r. 30). Over zijn uiterlijk staat in dit boek niks beschreven.

Een zeer belangrijke bijpersoon is Raymond Lemorne. Lemorne is op het einde van het verhaal 49 jaar oud. Hij is een keurige Fransman, scheikundeleraar, getrouwd en hij heeft twee dochters. ’Hij was toen leraar scheikunde, getrouwd, en hij had twee dochters van 11 en 13 jaar’ (blz 42 r.15). Hij is eigenlijk een gek maar er is niemand die dat weet. Hij is namelijk geobsedeerd door de gedachte dat hij dingen zou kunnen doen die je normaal niet zou doen.

Als hij 16 jaar is begint het al, hij zit op het balkon en denkt er over na waarom hij nu niet zal springen en uiteindelijk springt hij. Dit stukje bewijst dat Lemorne van buiten een hele normale jongen lijkt maar dat hij van binnen niet echt spoort. 21 jaar later krijgt hij weer zo’n gedachte van dingen doen die eigenlijk niet kunnen, hij bereid de perfecte misdaad voor, namelijk een meisje ontvoeren en vermoorden. Saskia de vriendin van Rex is hier dus uiteindelijk de dupe van en later vermoord Lemorne Rex ook omdat hij hem de mogelijkheid wilde geven om achter de waarheid te komen. ‘Ik ben hier gekomen om u dat te vertellen. Maar er is maar een manier waarop ik dat kan doen. Door u hetzelfde te laten ondergaan.’ (blz76 r. 15). Hij is dus volkomen gewetenloos, hij schiet bijvoorbeeld zonder enige schuldgevoelens twee jongens dood. Het enige wat voor hem telt zijn experimenten ‘Het is een gedachtenspel, ongelofelijk spannend.’ (blz44 r. 25).

De andere belangrijke bijpersoon is Saskia Ehlvest ze is 24 jaar oud. Ze is de vriendin van Rex maar ze wordt niet zo uitvoerig beschreven. Ze heeft rood haar en is erg ijdel. Verder vertelt Rex een keer heel even over haar: ‘Ze is zichzelf. Niet makkelijk. Mooi en ‘sexy, en stofzuigen vond ze leuk. (blz35 r. 30). Verder houd ze niet van autorijden en ze heeft claustrofobie. De verhouding tussen Rex en Saskia is prima ‘Rex omhelsde haar, ze bleven zou een tijdje zo staan. ‘En ik ga meteen autorijden, zei Rex. ‘Goed?’ (blz11 r. 21).

Rex en Saskia hebben dan ook al een jaar of vier verkering. Soms heeft Rex een beetje de neiging om haar te plagen maar dat doet hij volgens mij alleen maar om dat hij van haar houdt.

Een andere kleine bijpersoon is Lieneke. Het gaat vooral om haar relatie met Rex. Rex dacht namelijk weer in staat te zijn tot een langdurige relatie, maar als hij een nachtmerrie krijgt blijkt dat Saskia altijd tussen hen in blijft staan ‘Rex lief, word in godsnaam wakker. Wat is er met een gouden ei? Je hebt een nachtmerrie.’ (blz37 r. 34) en aan het einde van het verhaal, als Rex ook al door Lemorne is omgebracht krijgt ze een brief van hem en denkt ze ook dat ze Rex nooit van Saskia kan afpakken ook al is ze er niet meer ‘Onvolwassen klagerig gezeur,’ dacht ze. ‘Ik hou van hem. Maar ik kan hem toch nooit van Saskia afpakken.’ (blz85 r. 8).

PERSPECTIEF

In de eerste twee hoofdstukken en het vierde hoofdstuk ligt het perspectief bij Rex. Maar in het derde hoofdstuk ligt het perspectief bij Lemorne omdat dat hele hoofdstuk aan hem gewijd is en Rex komt er niet eens in voor. Bij het laatste hoofdstuk, dat maar uit 2 bladzijden bestaat, ligt het perspectief bij Lieneke (de vriendin van Rex nadat Saskia verdwenen is). want dan is Rex al dood en ontvangt Lieneke de brief die Rex vlak voor zijn dood aan haar geschreven had.

PLAATS

Het verhaal speelt zich af in Frankrijk, langs de autoroute vlakbij Autun, in Autun zelf waar Lemorne woont. De vakantie van Rex en Lieneke speelt zich af in Italië, in Marina die Camerota, bij de Golf van Policastro. Rex en Lieneke wonen beiden in Buitenveldert.

TIJD

De verteltijd is 86 pagina’s. Het verhaal wordt niet chronologisch verteld. Want de hoofdstukken zijn niet geschreven in de volgorde dat ze gebeurden. Ik denk dat als de schrijver het verhaal chronologisch had laten verlopen, het veel saaier was geweest. Dan had je dus al in het begin van het boek al geweten wat er met Saskia is gebeurd en dan boeit het rest van het verhaal je niet meer.

Hoofdstuk 1 speelt zich af in 1975 en omschrijft een avond en een nacht

Hoofdstuk 2 speelt zich af in 1983 en enkele dagen tijdens een vakantie

Hoofdstuk 3 speelt zich af van 1950 tot 1975 en duurt dus 25 jaar

Hoofdstuk 4 speelt zich ook af in 1983 en duurt ongeveer vier
dagen

Hoofdstuk 5 speelt zich ook af in 1983 en duurt vijf weken tot oneindig

BEGIN

Rex en zijn vriendin Saskia, gaan samen op vakantie naar Frankrijk. Het einddoel was een huisje in de heuvels boven de Middellandse Zee bij Hyeres. Op een gegeven moment staan ze bij een TOTAL-station om te tanken. En daar begint de ellende.

PROBLEEM EN AFLOOP

Het belangrijkste probleem is dat Saskia verdwenen is en dat Rex er alles aan doet om er achter te komen wat er met haar gebeurt is. Het boek heeft een gesloten einde, die tegelijkertijd ook weer open is. Rex heeft nu hetzelfde ondergaan als Saskia, het verhaal is nu afgesloten, maar tegelijkertijd zou je wel willen weten hoe het nu verder gaat. Wat er met Lieneke gebeurt, enz. Bij mijn gevoel was het verhaal nog niet helemaal af.

TITEL

Het gouden ei. Toen Rex en Saskia elkaar een tijdje kenden verteld Saskia Rex over een droom die ze als kind gehad had. ‘Toen ze klein was had ze eens gedroomd dat ze opgesloten zat in een gouden ei dat door het heelal vloog. Alles was zwart, er waren niet eens sterren, ze zou er altijd in moeten zitten, en ze kon niet doodgaan. Er was maar één hoop Er vloog nog zo’n gouden ei door de ruimte, als ze tegen elkaar botsten zouden ze allebei vernietigd zijn, dan was het afgelopen. Maar het heelal was zo groot!’ (blz13 r.19) Rex plaagde haar met die droom maar lang na Saskia’s verdwijning krijgt hij diezelfde droom die hij opvat als een teken van Saskia. Later als hij levend begraven is door Lemorne begrijpt hij die betekenis, opgesloten zitten in een gouden ei lijkt op levend begraven zijn, net als eindeloos wachten op Saskia zonder te weten waar ze is en wat er gebeurt is.

BEOORDELING

Ik vond het leuk om het boek te lezen. Het was een spannend boek en het zat leuk in elkaar, het had een goede opbouw. Steeds als ik aan een nieuw hoofdstuk begon, dacht ik: waar gaat het nou weer over? Maar daar kom je dan snel achter. Het boek is als een puzzel, het bestaat uit allemaal kleine stukjes die bij het eind allemaal goed in elkaar blijken te passen. Ik had plezier in het lezen van het boek. Er is heel veel spanning in het boek en heel even romantiek maar geen humor. Spanning is er praktisch het hele boek, als Saskia opeens is verdwenen, als Lemorne zijn plan aan het uitbroeden is, als Lemorne Rex meeneemt om hem de waarheid te vertellen enzovoorts. Romantiek is er even in het eerste hoofdstuk als Rex en Saskia op reis zijn naar hun vakantiebestemming ‘Rex omhelsde haar, ze bleven zo een tijdje staan.’ (blz11 r. 23). Ik vind dat de schrijver dit goed heeft aangepakt want als je er eenmaal aan begonnen bent wil je het in één keer uitlezen.


1 reactie op “Het gouden ei van Tim Krabbé

  1. Geert Jalink says:

    Goed gedaan hoor!!, prima verslag.

Laat eens een reactie achter op SuperSpreekbeurt:

Jouw e-mailadres wordt niet geplaatst op de website. * = verplichte velden

SuperSpreekbeurt.nl maakt gebruik van cookies om de website te verbeteren, te analyseren, voor social media en advertenties. Door gebruik te maken van deze website en hiernaast op accepteren te klikken, geef je toestemming voor het plaatsen van cookies. meer weten?

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk te geven. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" onder aan de pagina dan bent u akkoord met deze instellingen.

Lees hier uitgebreid over in onze privacy verklaring en disclaimer

Sluiten